Het aantal merken, soorten en kleuren glas is werkelijk ontelbaar. Wij zullen ons hier beperken tot de speciale glassoorten die voor glasfusing zijn gemaakt maar zelfs dan is de keuze enorm. Elke fabrikant heeft een assortiment van kleuren glas in transparante en opake uitvoeringen waar je gebruik van kunt maken. Meestal begint men met één merk, zodat het mogelijk is om een assortiment samen te stellen van compatibel glas. Immers, verschillende merken betekent meestal ook verschillende COE’s en dat willen we natuurlijk niet. Zodra je glas van verschillende COE’s in huis haalt, wordt het dus ook erg belangrijk dat je ze goed gescheiden opslaat om te voorkomen dat je abusievelijk glas gaat combineren wat niet compatibel is!

Een klein voordeel van het speciale fusingglas is dat werkelijk elke vierkante centimeter gebruikt kan worden. Gooi het snij-afval dus niet weg maar bewaar alle stukjes, ze gaan absoluut een keer van pas komen om te verwerken. Zelfs “mislukte” of gebroken werken kunnen worden hergebruikt, mits de breuk niet het gevolg is geweest van incompatibiliteit van het glas.

Platen

Het meest gebruikte fusingglas is de plaatvorm en de meest gebruikte diktes zijn 2 en 3 mm. Het oppervlak kan glad of met enig reliëf zijn, dit verschilt per merk. Maar bedenk altijd dat elk zichtbaar reliëf in een glasplaat na het fusen verwenen zal zijn! In Nederland zijn de volgende merken het beste vertegenwoordigd: Bullseye en System96.

Bullseye is zondermeer de oudste producent van fusingglas en heeft ook absoluut de meest uitgebreide en bijzondere collectie. Sommige glasplaten zijn zó mooi gemaakt dat ze geen toegevoegde decoratie meer nodig hebben, wat voor de echte kunstenaar natuurlijk niet de bedoeling is, die wil liever het hele kleurenspel zelf in de hand nemen. Veel van het

[ foto glasplaten bullseye 1001 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

Bullseye glas heeft ook een heel nadrukkelijke structuur in het glas en dat kan soms tot gevolg hebben dat er iets makkelijker luchtbellen kunnen ontstaan tussen 2 grotere platen, omdat er door die structuur wat meer lucht tussen de platen terechtkomt.

[ foto glasplaten oceanside glass 1002 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

Spectrum en Uroboros zijn bekend door het System96 Fusingglas. Echter ten tijde van het opmaken van deze editie hebben beide bedrijven besloten te zullen stoppen met hun activiteiten. De productie van hun System96 glas zal worden voortgezet door een ander bedrijf genaamd Oceanside Glasstile, dus de merknaam zal blijven bestaan.

Een relatief nieuwe lijn fusingglas met COE 90 én 96 verovert steeds meer terrein in Europa en dat is afkomstig van de firma Wissmach, ook uit de USA.

Baoli is glas uit China, dit wordt in Nederland minder gebruikt.

Het Italiaanse Effetre is in bij ons niet erg bekend vanwege het vlakglas. Het is vooral bekend van de glasstaafjes die worden gebruikt voor het werken aan de brander en die als merknaam Moretti gebruiken, en de kleine (bloem)figuurtjes genaamd Millefiori. 

 

 

 

[ foto glasplaten Bullseye 1003 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Naast het gebruik van platte stukken glas kun je bij het fusen op andere manieren glas versmelten. De meeste fabrikanten van fusingglas hebben tal van producten beschikbaar zoals fritten, glaspoeder en stringers, die als kant-en-klaar producten verkrijgbaar zijn.

Fritten

De glaskorrels heten in glasvakterm fritten. Het is vergruisd glas dat meestal in verschillende korrelgrootten verkrijgbaar is. Fabrikanten bieden meestal een assortiment aan van fritten dat overeenkomt met de kleuren van de glasplaten die ze maken. Het is leuk om hiermee decoraties aan te brengen, zeker als er op niet al te hoge temperaturen wordt gestookt, zodat de korrels een reliëf in het oppervlak van je werkstuk achterlaten. Verder worden de fijnste korrels ook gebruikt bij pâte de verre casting (zie hoofdstuk 13).

 

[ foto glasplaten bullseye 1004 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto fritt bullseye 1004 ]

 

 

 

 

 

 

 

[ foto frit oceanside  1005 ]

 

 

 

 

 

 

Overigens kun je natuurlijk zelf ook fritten maken door simpelweg een stuk vlakglas te vergruizen met behulp van een hamer. Zorg er dan wel voor dat het glas niet alle kanten uit kan springen, door het bijvoorbeeld in een stoffen zak te doen. Het resultaat bestaat dan natuurlijk uit korrels en splinters van zeer verschillend formaat. Eventueel kun je die door te zeven wel weer sorteren naar grootte, maar soms is het juist leuk om al die verschillende stukjes tegelijk te gebruiken, dat hangt af van je eigen doelstelling. Een andere manier om vlakglas in kleine stukjes te maken is om het eerst te verhitten in de oven en het dan gloeiend heet in een bak koud water te deponeren. Dit vergt natuurlijk wel het juiste gereedschap om het warme glas te hanteren!

Voorbeeld met standaard fritten

[ foto glas kunstwerk 1006 ]

 

 

 

[ foto poeder werkstuk 1007 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto poeder werkstuk 1008 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto poeder werkstuk 1009 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Glaspoeder

Glaspoeder is vermalen glas, waar de fuser verschillende leuke dingen mee kan doen.

 

Meestal wordt het gestrooid maar een aardige toepassing is ook om het te mengen met een speciaal medium, zodat je een soort “vloeibaar glas” krijgt dat met behulp van een spuitflesje gebruikt kan worden.

 

Het medium is eigenlijk een heel dunne lijm. Als het werkstuk wordt verhit, zal de lijm worden verbrand en de glasdeeltjes smelten perfect samen met het onderliggende glas. Op die manier kun je meer schilderachtige resultaten bereiken. Ook de glaspoeders zijn vrijwel altijd verkrijgbaar in dezelfde kleuren als de glasplaten, dus er zijn zowel transparante als opake kleuren verkrijgbaar.

 

 

Stringers

Stringers zijn flinterdunne staafjes (1 mm of iets meer) waarmee je kaarsrechte, dunne lijntjes kunt aanbrengen in een werkstuk. Fabrikanten maken ze in allerlei kleuren.

 

Ook kun je ze eerst in allerlei vormen buigen, in de oven ofwel in de hand met een aansteker of theelichtje, om er bijvoorbeeld tekeningen of letters van te maken.

[ foto stringer 1010 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringer 1011 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringer k 1012 ]

 

 

 

 

[ foto stringer 1013 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wat vaak nog leuker is om mee te werken zijn zelfgemaakte stringers. Die zijn niet zo recht als de fabrieksstringers en kun je in allerlei gebogen en gekrulde vormen maken. Er zijn 2 manieren om zelf stringers te maken. Je kunt een kleine hoeveelheid glas in een vlam aan de brander laten smelten om het glas vervolgens met tangen uiteen te trekken en een “vrije val” te laten maken. Dit is erg omslachtig maar wel leuk om eens te proberen. Een speciale stringer-oven is veel handiger. Dat is een kleine oven met een gat onder in de bodem. In de oven wordt een aardewerk pot geplaatst met stukjes glas en de oven wordt verhit tot ongeveer 1000 graden (sterk afhankelijk van de glassoort). Het glas vloeit dan in een dunne straal door het gat onderuit de oven. Het vloeiende glas kan worden opgevangen met een groot stalen plateau en als je hierbij het plateau laat bewegen, kun je de kromming van de stringers beïnvloeden.

 

 

[ foto stringers  trekken 1014 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringers  trekken 1015 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringers  trekken 1016 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringers  trekken 1017 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringers  trekken 1018 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringers  trekken 1019 ]

 

 

Als je zelf stringers maakt kun je ook verschillende kleuren in één stringer creëren door eenvoudigweg meer kleuren glas in de aardewerk pot te doen, wat het resultaat nóg spannender maakt!

 

[ foto stringers  trekken 1020 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringers  trekken 1021 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto stringers  trekken 1022 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Confetti’s

Dit zijn flinterdunne stukjes glas die gebruikt kunnen worden voor decoratie. De stukjes zijn altijd licht gebogen, omdat het in feite scherfjes zijn van een grote bol.

 

[ foto confetti bullseye 1023 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto werkstuk met confetti 1024 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto confetti float 1025 ]

 

 

 

 

 

 

 

Ze worden namelijk gemaakt door glas aan een blaaspijp op te blazen tot een enorme grote bol, die vervolgens aan diggelen wordt geslagen. De meeste glasproducenten hebben tegenwoordig een assortiment van deze confetti’s beschikbaar.

 

 

Blokken en brokken

Met name voor het casten (vormsmelten) zijn er verder nog diverse vormen van glas beschikbaar wat in grotere brokken of blokken verkocht wordt. Het meest bekend zijn wel de rechthoekige blokken genaamd “billets, die veelal per gewicht worden verkocht. Eén blok weeg al snel 2,5 kilo!

Iriserend glas

Verschillende productenten leveren een aantal zeer decoratieve soorten glas zoals bijvoorbeeld iriserend glas. Iriserend glas heeft een opgespoten toplaag van metaalcoatings, die een metallic of satijnachtig effect geven. Het wordt zowel op een basis van transparant glas als opaak (meestal zwart) glas geleverd en het metaallaagje blijft na het stoken vrijwel identiek aan de originele kleur. Het is meestal redelijk glanzend en geeft vaak ook een mooie speling van kleuren, doordat er vaak een vaag kleurverloop in verwerkt is.

 

Iriserend glas kan op verschillende manieren gebruikt worden. Je kunt het fusen met de iriserende kant naar boven gericht, ofwel met de iriserende kant naar beneden gericht. Een andere optie is om de iriserende kant te bedekken met transparant glas, waardoor een bijzonder glanzend effect wordt bereikt en de kleur lijkt feller en 3-dimensionaal te zijn. Zeker de moeite waard om eens te proberen. Uiteraard is dit glas een stuk prijziger dan de gewone soorten.

Dichroisch glas

Dichroisch glas ligt qua prijs nog een heel stuk hoger maar is dan ook zeer bijzonder. (Overigens gebruikt men in vrijwel alle Nederlandse publicaties uitsluitend het engelse woord “dichroic”). Gezien de prijs wordt het haast alleen toegepast bij het maken van sierraden. Bij dit glas is op één kant van het glas een minuscuul dunne coating van verschillende, hoogwaardige metalen aangebracht zoals bijvoorbeeld titanium, magnesium en goud.

 

 

 

 

 

 

 

[ foto blokken 1026 ]

 

 

 

 

 

 

 

[ foto iri glas 1027 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto iri werkstuk 1028 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto dichroisch glas 1029 ]

 

 

 

 

Het productieproces is erg omslachtig. Het glas wordt hiervoor hoog in een oven opgehangen aan een beweegbare arm, de metaaloxides worden
on­derin de oven geplaatst en de oven wordt vacuüm getrokken. Vervolgens wordt de oven opgestookt en de oxides worden door elektrolytische straling verdampt. De damp slaat op het glas en brandt in. Tijdens dit proces wordt de glasplaat regelmatig gedraaid, zodat er een geleidelijk verlopend verschil ontstaat in de volgorde waarin de oxides opdampen. Het resultaat is een glasplaat die zeer verschillende kleuren heeft, afhankelijk van de lichtval. Er is een hoge mate van reflectie en refractie, de omgevingskleuren spiegelen in het glas en sprankelen je tegemoet!

 

[ foto Sieraden met dichroisch glass 1030 ]

 

 

 

 

 

 

[ foto Sieraden met dichroisch glass 1031 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto Sieraden met dichroisch glass 1031 ]

 

 

 

 

 

 

Tekst dicals nog te schrijven

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto Sieraden met dicals 1033 ]

 

 

 

 

 

 

 

 

[ foto Sieraden met dicals 1034 ]

 

 

 

 

Contourstift

 

Deze tekst moet opnieuwe gemaakt wordeen!!!!!

Verder is er nog een product op de markt van Provetro waarmee je heel goed letters kunt schrijven of tekenen op glas, die na het fusen nog steeds haarscherp zijn. Met glaspoeder en medium kun je weliswaar ook letters formeren maar dat vloeit uit en is niet geschikt voor gedetailleerde, kleine letters. De “contourstift” van Provetro is een zwarte of ge­­kleurde vloeistof die met een spuitje met diameter 0,5 of 0,7 mm opgebracht kan worden. Het resultaat is zeer diep van kleur, haarscherp en glanzend. Deze contourstift is geschikt voor elke glassoort.

[ foto stiften metk 1 ]

 

 

 

 

 

 

[ foto stiften metk 2 ]

 

 

 

 

 

 

[ foto werkstuk met stift verf ]

 

 

 

 

Combinatie van vlak glas, confetti, fritten, glaspoeder en contourstift

 

De hedendaagse glasfabrikanten brengen continu nieuwe variaties van fusingglas op de markt, waardoor de mogelijkheden om gevarieerde kunststukken te creëren alsmaar blijven uitbreiden. Zo heeft Bullseye bijvoorbeeld ook neodynium fusingglas op de markt gebracht, wat bij daglicht paars/rose kleurt en bij kunstlicht meer blauw lijkt. Of presodynium, wat de kleuren groenig tot rose heeft. In deze serie bestaan nog meer varianten en de collectie zal ongetwijfeld blijven uitbreiden.

 

 

 

Glas kammen

Een bijzondere manier om zelf invloed uit te oefenen op het kleurenspel van glasstukken in de oven, is om het te bewerken met een glaskam. Dit is een bijzonder warm klusje en alleen aan te bevelen voor diegenen die al enige ervaring hebben met het werken met een glasoven. Rond een temperatuur van 900°C -925°C is het glas zacht genoeg om ín de oven te bewerken. De voorbereidingen zijn belangrijk: er moet minimaal één assistent bij aanwezig zijn – één persoon opent en sluit de oven – de andere hanteert de kam. De kam is een haak van roestvast staal, met een botte punt. Als het glas heet genoeg is, wordt de oven geopend en kun je met de haak in het glas prikken en trekkende bewegingen maken. Je mengt op die manier de kleuren en patronen door elkaar, wat een erg mooi effect geeft. Zorg ervoor dat je niet helemaal dóór het glas heen prikt en op die manier de ovenplaat beschadigt. Indien je echt dóór het glas heen prikt, kun je ook het losmiddel wat op de ovenplaat zit, beschadigen. Hierdoor kan het glas wellicht aan de

 

[ Foto Werkstuk gemaakt met kammen 1099]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

plaat vast komen te zitten, waardoor er tijdens het afkoelen breuk ontstaat. Het spreekt voor zich dat tijdens het kammen goede ovenhandschoenen gebruikt moeten worden die een deel van je armen ook bedekken. Denk er ook aan om geen synthetische kleding met lange mouwen te dragen. De hele actie moet binnen enkele seconden plaatsvinden, aangezien de hitte die uit de oven komt echt enorm is! Het trekken van meerdere strepen zal dan ook meestal niet in één keer kunnen plaatsvinden, maar sluit de oven als het te warm voor jezelf wordt, of als het glas te taai wordt om te kunnen kammen. De temperatuur zakt namelijk drastisch zodra de oven wordt geopend, dus erg veel tijd heb je niet. Wacht geduldig tot de temperatuur weer voldoende is opgelopen om de actie te herhalen. Zorg ervoor dat het glas op een strakke bodem ligt, met voldoende ruimte eromheen. Als je klaar bent kun je de oven sluiten en nog 10 minuten laten soaken op een hoge temperatuur, waarna je kunt doorprogrammeren naar een normale afkoelcurve.